اخبار
هفته ملی بدون دخانیات

1399/3/12 دوشنبه

مهندس شیرین نادری، مدیر گروه سلامت محیط و کار مرکز بهداشت استان قزوین،درخصوص هفته ملی بدون دخانیات گفت، سازمان جهانی بهداشت  31 می هر سال را به‌عنوان روز جهانی بدون دخانیات اعلام می‌نماید. براین اساس شعار روز جهانی بدون دخانیات سال 2020 «محافظت از جوانان و نوجوانان در برابر فریبکاری و ترفندهای صنایع دخانی و پیشگیری از مصرف دخانیات و نیکوتین در آن» می‌باشد. در کشور ما نیز هفته ملی دخانیات از 6 الی 12 خرداد ماه برگزار می‌شود و با توجه به شیوع بیماری کرونا در کشور شعار ملی هفته بدون دخانیات «محافظت از سلامت عمومی در برابر ترفندهای صنایع دخانی و بیماری کرونا» انتخاب شده و روزشمار این هفته به شرح ذیل می‌باشد:

  • سه‌شنبه 6خرداد: مصرف دخانیات عامل تشدیدکننده بیماری کرونا ویروس
  • چهارشنبه 7خرداد: ترک دخانیات یک ضرورت برای پیشگیری از بیماری کروناویروس
  • پنج‌شنبه 8خرداد: محصولات نوپدید دخانی گمراه‌کننده و اعتیادآور
  • جمعه 9خرداد: صنعت دخانیات، تهدیدی برای سلامتی همگانی
  • شنبه 10خرداد: اماکن عمومی عاری از دخانیات حقی برای همه
  •  یک‌شنبه  11خرداد: نوجوانان و جوانان، در تیررس صنایع دخانی
  • دوشنبه 12خرداد: افزایش مالیات بر محصولات دخانی، راهکار جهانی کاهش مصرف

به گفته مدیر گروه سلامت محیط و کار معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی قزوین، براساس آمارهای جهانی بیش از یک میلیارد نفر در جهان مصرف کننده محصولات دخانی هستند. مواددخانی در هر 4 ثانیه جان یک نفر را می‌گیرد و سالیانه بیش از 8 میلیون نفر در اثر مصرف دخانیات با قرارگرفتن در معرض دود دست دوم جان خودرا از دست می‌دهند.

مهندس نادری یادآور شد، براساس پیمایش کشوری، شیوع مصرف روزانه دخانیات در جمعیت بالای 18 سال در کشور  1/14% و در استان قزوین 49/20% می‌باشد که متأسفانه رتبه دوم در کشور را دارا می باشد. همچنین این درصد درخصوص مصرف روزانه سیگار در کشور 10% و در استان قزوین 13% (رتبه سوم) است.

ترفندهای صنایع دخانی چرا و چگونه؟

  • تولید انواع نیکوتین‌های جدید با طعم‌های متنوع و متفاوت
  • ارائه محصول رایگان در زمان خرید مواد دخانی
  • تبلیغ در فضای مجازی، فیلم‌ها و رسانه‌های اجتماعی
  • دسترسی آسان
  • قیمت مناسب
  • پذیرش اجتماعی
  • تبلیغ محصولات جایگزین با عنوان سیگارهای کم خطر، لایت و سبک
  • در واقع صنایع دخانی با ارائه ترفندهای فوق و با هدف جلب مصرف کننده جهت خرید مواد دخانی باعث می‌شود که اولین تجربه تبدیل به مصرف دائمی شود.

رابطه بین مصرف مواد دخانی و بیماری کروناویروس

  • در افراد سیگاری به دلیل ضعف سیستم ایمنی، هم خطر ابتلا به بیماری کرونا بیشتر بوده و هم شدت علائم در این افراد بیشتر می‌باشد.
  • در مصرف کنندگان سیگار به دلیل تماس دست با دهان و احتمال آلوده بودن فندک و کبریت جهت روشن کردن سیگار، ریسک مواجهه با ویروس بالاست.
  • ممکن است بیماری در افراد مصرف کننده دخانیات دیرتر تشخیص داده شود چون سرفه در افراد سیگاری عادی بوده و ممکن است خود و اطرافیان، علامت سرفه را جدی نگیرند.
  • چنانچه فرد مصرف کننده ناقل بدون علامت باشد، سرفه های ناشی از استعمال مواد دخانی سهم بالایی در انتقال بیماری خواهد داشت.
  • خانواده های این افراد به دلیل مواجهه با دود دست دوم بیشتر در معرض خطر ابتلا به بیماری هستند.

انواع مواد دخانی:

  • گروه تدخینی: سیگار – قلیان – چپق

در این بین قلیان به دلیل طولانی بودن زمان مصرف، پک عمیق‌تر، استفاده از ذغال و انتشار هیدروکربن های نسوخته، انتقال عفونت دهانی بین مصرف کنندگان، همچنین پایین آمدن سن استعمال دخانیات  در اثر مصرف قلیان اثرات سوء بیشتری دارد..

  • گروه غیرتدخینی: تنباکوی جویدنی(ناس) – انفیه(استعمال از راه بینی) – سیستم‌های الکترونیک انتقال نیکوتین(ENDS). 
    علی‌رغم این باور عامیانه که دستگاه‌های سیگار الکترونیک مانند ویپ روش جایگزینی برای ترک دخانیات می‌باشد، استفاده از آن دارای اثرات سوء بهداشتی ناشی از سیگار بوده و هیچ مجوز توزیع و فروشی در کشور برای این محصولات وجود ندارد.

باتوجه به مطالب فوق که مؤید اثرات مصرف مواددخانی برسلامت افرادجامعه می‌باشد بهتر است همین امروز برای ترک دخانیات اقدام شود. ترک دخانیات موجب افزایش سیستم ایمنی، کاهش فشارخون (کاهش خطر سکته قلبی)، بهبود درک بو و مزه، بهبود وضعیت گردش خون، افزایش توان باروری در زنان، کاهش خطر وزن کم تولد در باروری و کاهش مشکلات دوران یائسگی در زنان می‌گردد.

در کشور ما قوانین و آیین‌نامه‌های جامعی درخصوص مواد دخانی وجود دارد که به برخی از انها در ذیل اشاره می‌شود:

  • هر نوع تبلیغ، حمایت، تشویق مستقیم و غیرمستقیم و یا تحریک افراد به استعمال دخانیات اکیداً ممنوع است.
  • استعمال مواددخانی( حتی قلیان) در اماکن عمومی ممنوع است.
  • متصدیان، کارفرمایان و مسئولین اماکن عمومی موظفند تابلوهای هشدار دهنده مبنی‌بر ممنوعیت مصرف محصولات دخانی در نقاط مناسب و در معرض دید عموم نصب نمایند.
  • فروش و عرضه محصولات دخانی توسط اشخاص حقیقی و حقوقی بدون پروانه فروش ممنوع است.
  • فروش محصولات دخانی بصورت فله‌ای، باز و یا نخی ممنوع است.
  • فروش یا عرضه به افراد زیر 18  سال یا بواسطه این افراد ممنوع بوده و مستوجب مجازات است.